14 Rehber · Uzman küratörlü

Sağlık ve Diyet Rehberleri

Hastalık-spesifik beslenme önerileri, bilimsel literatüre dayalı uzman açıklamaları ve uygulanabilir örnek menüler. İçerikler genel bilgi mahiyetindedir — kişiselleştirilmiş plan için bir uzmana danışın.

Beslenme

Hamilelik Beslenmesi — Trimester'lara Göre Sağlıklı Anne ve Bebek

Hamilelik, kadın yaşamının beslenmenin en önemli olduğu dönemidir. Doğru beslenme bebeğin gelişimini, annenin sağlığını ve doğum sonrası iyileşmeyi doğrudan etkiler. Bu rehber ACOG (American College of Obstetricians and Gynecologists) ve WHO önerilerine dayalıdır.

Rehberi Oku

Spor Beslenmesi — Performans, Kas ve Toparlanmayı Optimize Eden Diyet

Spor beslenmesi, antrenman performansını ve toparlanmayı doğrudan etkiler. Doğru beslenme ile aynı antrenmandan %15-30 daha fazla fayda alınabilir. Yanlış beslenme — özellikle aşırı protein tozu veya popüler keto-tipi diyetler — performansı düşürür. Bu rehber ISSN (International Society of Sports Nutrition) ve ACSM önerilerine dayalıdır.

Rehberi Oku

Endokrin

ICD-10: E03

Hipotiroidi (Düşük Tiroid) Diyeti — Tiroidi Destekleyen Beslenme

Hipotiroidi, tiroid bezinin yeterli hormon üretemediği bir durumdur. Yorgunluk, kilo alımı, soğuk intoleransı, saç dökülmesi gibi belirtileri vardır. Türkiye'de en sık nedeni Hashimoto tiroiditi 'dir (otoimmün). Doğru beslenme tiroid fonksiyonunu desteklemez ama ilaç tedavisinin etkinliğini artırır ve semptomları yönetir.

Rehberi Oku

ICD-10: N95.1

Menopoz Beslenmesi — Hormonal Dengeyi ve Kemikleri Koruyan Diyet

Menopoz, kadının doğal yaşam döngüsünün bir parçasıdır — Türkiye'de ortalama 47-49 yaşta başlar. Östrojen seviyesi düşer; bu durum kemik yoğunluğu, kilo dağılımı, kalp-damar sağlığı ve sıcak basması gibi belirtileri etkiler. Doğru beslenme bu geçişi büyük ölçüde kolaylaştırır.

Rehberi Oku

ICD-10: E28.2

PCOS (Polikistik Over Sendromu) Diyeti — İnsülin Direnci Beslenmesi

Polikistik Over Sendromu (PCOS), kadınların yaklaşık %10-15'ini etkileyen hormonal bir bozukluktur. İnsülin direnci, kilo alımı, adet düzensizliği ve fertilite sorunlarıyla karakterizedir. Doğru beslenme PCOS semptomlarını ciddi şekilde azaltabilir — bazı vakalarda spontane gebelik bile sağlanır.

Rehberi Oku

Hematolojik

ICD-10: D50

Demir Eksikliği Anemisi Diyeti — Kanı Güçlendiren Beslenme

Demir eksikliği anemisi, dünyanın en yaygın beslenme eksikliğidir. Türkiye'de erişkin kadınların yaklaşık %30'unda hafif-orta demir eksikliği görülür. Yorgunluk, halsizlik, soluk cilt, baş dönmesi, saç dökülmesi en sık belirtilerdir. Doğru beslenme ile büyük ölçüde önlenebilir ve tedavi edilebilir.

Rehberi Oku

Kardiyovasküler

ICD-10: I10

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon) Diyeti — DASH Beslenme

Hipertansiyon (yüksek tansiyon), Türkiye'de erişkin nüfusun yaklaşık üçte birini etkileyen sessiz bir hastalıktır. Tedavi edilmediğinde inme, kalp krizi ve böbrek hasarına yol açar. Diyet, tedavinin temel taşıdır — DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension) diyeti tansiyonu 8-14 mmHg düşürebilir.

Rehberi Oku

ICD-10: E78

Yüksek Kolesterol Diyeti — LDL Düşüren Beslenme Rehberi

Yüksek kolesterol (hiperlipidemi), kalp-damar hastalıkları riskini ciddi şekilde artırır. LDL ('kötü') kolesterol damarlarda plak oluşturur; HDL ('iyi') kolesterol ise koruyucudur. Doğru beslenme ile LDL'yi %10-25 oranında düşürmek mümkündür. Bu rehberde kolesterolü düşüren diyet ilkelerini, somut menü örneklerini ve ilaca alternatif/destek olan stratejileri bulacaksınız.

Rehberi Oku

Metabolik

ICD-10: E11

Diyabet Diyeti — Kan Şekerini Dengeleyen Beslenme Rehberi

Diyabet, vücudun kan şekerini düzenleyemediği kronik bir metabolik hastalıktır. Türkiye'de yetişkin nüfusun yaklaşık %14'ünde diyabet görülmektedir. İyi haber: Tip 2 diyabet büyük ölçüde beslenme ve yaşam tarzıyla yönetilebilir — hatta erken aşamalarda remisyona girebilir. Bu rehberde diyabet diyetinin temel ilkelerini, hangi besinleri öncelemeniz, hangilerinden kaçınmanız gerektiğini ve örnek bir günlük menüyü bulacaksınız.

Rehberi Oku

ICD-10: K76.0

Yağlı Karaciğer (NAFLD) Diyeti — Karaciğeri Temizleyen Beslenme

Yağlı karaciğer hastalığı, karaciğer hücrelerinde yağ birikiminin neden olduğu kronik bir durumdur. Türkiye'de erişkin nüfusun yaklaşık %30'unda görülür ve giderek yaygınlaşmaktadır. İyi haber: Erken aşamadaki yağlı karaciğer beslenme ve kilo verme ile tamamen geri çevrilebilir — ilaca alternatif tedavi mevcuttur.

Rehberi Oku

Romatolojik

ICD-10: M10

Gut (Damla) Hastalığı Diyeti — Ürik Asit Düşüren Beslenme

Gut (damla hastalığı), kanda ürik asit birikiminin sonucu eklemlerde — özellikle ayak başparmağında — şiddetli ağrı ataklarına neden olan bir hastalıktır. Erkeklerde daha sık görülür. Doğru beslenme atak sıklığını ve şiddetini ciddi şekilde azaltabilir.

Rehberi Oku

Sindirim

ICD-10: K90.0

Çölyak Hastalığı Diyeti — Glütensiz Beslenme Rehberi

Çölyak hastalığı, gluten içeren besinlerin tüketildiğinde ince bağırsak villi yapısına zarar veren otoimmün bir hastalıktır. Türkiye'de görülme sıklığı yaklaşık %1'dir. Tek tedavisi: hayat boyu kesin glütensiz beslenme. Eser miktar gluten bile bağırsak hasarı yaratabilir.

Rehberi Oku

ICD-10: K58

İrritabl Bağırsak Sendromu (IBS) Diyeti — Low FODMAP Rehberi

İrritabl Bağırsak Sendromu (IBS), kronik karın ağrısı, şişkinlik, gaz, ishal veya kabızlık ile karakterize fonksiyonel bir sindirim bozukluğudur. Toplumun yaklaşık %10-15'ini etkiler. Tedavinin temel taşı beslenmedir — özellikle 'low FODMAP' diyeti %70-80 hastada semptomları azaltır.

Rehberi Oku

ICD-10: K21

Reflü (GERD) Diyeti — Mide Yanması ve Asit Kaçışını Azaltan Beslenme

Reflü (GERD), mide içeriğinin yemek borusuna geri kaçmasıyla oluşan kronik bir durumdur. Türkiye'de erişkin nüfusun yaklaşık %20'sinde haftada en az bir kez reflü semptomu görülür. Tedavi temelde beslenme + yaşam tarzı + (gerekirse) ilaç üçlüsüne dayanır — diyet tek başına büyük fark yaratabilir.

Rehberi Oku

Kişisel Plan Almak İster misin?

Genel rehberler iyi bir başlangıçtır ama kalıcı çözüm için bir diyetisyen veya doktor takibine başlamak en doğrusudur.

Diyetisyen Bul